zobacz listę gratisów jakie mamy do rozdania logowanierejestracja

Kulturaonline.pl - kulturalny rozkład jazdy

Zgłoś wydarzenie kulturalne Panel logowania dla instytucji kulturalnych
KulturaOnline.plPlastykaWystawy › 'Procedery sztuki lat 70.' - wystawa w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie /zdjęcia/

'Procedery sztuki lat 70.' - wystawa w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie /zdjęcia/

[materiały pras. Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie]

Wystawa "Procedery sztuki lat 70." przedstawia pierwsze działania performatywne w sztuce polskiej końca lat 60. i następnej dekady. Złożyła się na nią przede wszystkim dokumentacja fotograficzna i filmowa oraz archiwalne opisy i komentarze, które oferują wgląd w praktyki radykalnych artystów sytuujących się wówczas poza oficjalnym obiegiem sztuki, a obecnie zaliczanych do klasyków neoawangardy. Performatywność tych działań pozwalała artystom wychodzić poza kanoniczne narracje modernizmu i otwierać sztukę na kontekst społeczny i polityczny.

Tytuł wystawy nawiązuje do akcji Andrzeja Dłużniewskiego z 1979 roku — artysta przez cztery dni na oczach publiczności realizował scenariusz tworzenia dzieła, ironizując na temat utrwalonego przez modernistyczną tradycję przywiązania do idei dzieła jako podstawowego kryterium sztuki. We wcześniejszym o dziesięć lat, rozbudowanym happeningu Andrzeja Matuszewskiego "Postępowanie" autor pozostawał niewidoczny dla publiczności, która stawała się uczestnikiem sterowanych przez niego zdarzeń.

Zebrana na wystawie dokumentacja pokazuje różne sposoby postępowania, ironicznego i krytycznego rozgrywania w działaniu kolejnych pewników modernistycznego uniwersum: demiurgicznego twórcy w "VIII Pokazie synkretycznym" (1968) Włodzimierza Borowskiego, niepowtarzalności gestu w ponawianych od 1978 roku działaniach rysunkowych Jarosława Kozłowskiego, obecności dzieła w "22 obrazach figuralnych" (1979) Andrzeja Dłużniewskiego, celowości wielkich utopii w "Kineutronikonie" (1975) Jerzego Rosołowicza.

W działaniach, akcjach, zdarzeniach przypomnianych na wystawie znaczenia nabierała procesualność i wchodzenie w interakcje, jak w zespołowej realizacji "Akcja w przestrzeni" (1972) Włodzimierza Borowskiego, Jana Świdzińskiego i Krzysztofa Wodiczki.

Procedery sztuki lat 70
fot. materiały pras.

Kategoria performatywności manifestowała się przez perswazyjność języka Andrzeja Partuma w jego wystąpieniu "O interpretacji" (1975). Performatywne aspekty działań rejestrowanych kamerą pokazują filmy Józefa Robakowskiego "Idę..." (1973) i Wojciecha Bruszewskiego "YYAA" (1973). Performatywność była też domeną transmitowanych na żywo rejestracji w zrealizowanej przez Warsztat Formy Filmowej "Transmisji telewizyjnej" (1973). Partycypacyjny charakter miał zaaranżowany przez Robakowskiego "Zapis" (1972), którego uczestnicy stawali się pierwszoplanowymi aktorami.

Dokumentacja tych działań ukazuje krytyczny potencjał performatywnych praktyk w przekraczaniu granic wizualnej percepcji, aktywizowaniu publiczności, wychodzeniu sztuki poza ramy instytucjonalne i jej sytuowaniu w przestrzeni społecznej.

Performatywność wpisana w projekty urządzeń i sposoby ich użytkowania w "Instrumencie osobistym" (1972) i "Pojeździe" (1973) Krzysztofa Wodiczki wyprowadzała jego sztukę na ulicę. Pierwsze działania w przestrzeni publicznej, jak np. rysowanie kredą na chodniku w "Ekspedycji" (1969) Jarosława Kozłowskiego czy ironiczne obwieszczenie "Milczenia awangardowego" (1974) Andrzeja Partuma, postrzegane z tej perspektywy ujawniają swój subwersywny potencjał. Instalowane w przestrzeni miejskiej prowokacyjne hasła "Strefy wyobraźni" (1970) Kozłowskiego i "Legalności przestrzeni" (1971) Ewy Partum były dla wyobraźni społecznej rodzajem performatywnych impulsów. Mity tej wyobraźni performował w swojej praktyce duet KwieKulik, odgrywający przed kamerą wyidealizowane sceny w ramach zainicjowanego w 1972 roku cyklu "Ameryka".

W performatywnych aktach odgrywania płci dawały o sobie znać emancypacyjne wątki pierwszych manifestacji feministycznych — w seksualności "Słowa" (1971) Natalii LL i polemizującej z patriarchalną sceną sztuki "Zmianie" (1974) Ewy Partum.

Spojrzenie na"procedery" tej sztuki z punktu widzenia tzw. zwrotu performatywnego wydobywa bardziej złożony obraz praktyk artystycznych końca lat 60. i lat 70., postrzeganych poza dominującą w myśleniu o sztuce tego czasu kliszą konceptualizmu. Performatywny punkt widzenia, z przesunięciem akcentów na działanie, podmiotowość, sprawczość, pozwala też rozważać funkcjonowanie tej sztuki w szerszej perspektywie jej obecności w przestrzeni społecznej i politycznej.

Napisz artykuł
Artykuły powiązane
Komentarze
  • Blisko mam do Sopotu, to się wybiorę. Jestem ciekawa tej wystawy. :)

  • Poniewaz nie przepadam za działaniami performatywnymi w sztuce,to mimo faktu,ze do sopockiej Państwowej Galerii Sztuki nie mam daleko,nie zamierzam wybrac sie na wystawe "Procedery sztuki lat 70."

Reklama
Ostatnio dodane artykuły
Joanna Sokołowska-Gwizdka: Wszędzie mieszkają ciekawi ludzie /wywiad/ Literatura / Artykuły
Rozmawiamy z Joanną Sokołowską-Gwizdka o jej literackich i dziennikarskich fascynacjach oraz o najnowszej książce poświęconej teatrowi...
”Pokot” Agnieszki Holland a jego literacki pierwowzór: Ekologiczny manifest czy gra konwencjami?
Wielowątkowa intryga i wspaniałe kolekcje charakterów to mocne strony obu wersji – powieściowej i filmowej – pisze autorka...
Trzy operowe głosy śpiewają "Od Disneya do klasyki"
Operowe show „Od Disneya do Klasyki” to koncert, na który składają się najpiękniejsze arie i duety operowe, piosenki z filmów o...
Na co do kina? Azyl, Amok i Life ”Sfejsowani”: Czy Facebook zniszczył nam życie? /zapowiedź publikacji/
Tagi